Finish Line, originally uploaded by andrew_mo.

Eindelijk even de tijd voor het laatste ding. Wat een geweldige ontdekkingsreis! Ik heb er veel van geleerd en leer nog steeds:  iedere zoektocht beland ik wel weer bij een nieuwe 2.0 site, een nieuwe toepassing of nieuwtjes over web2.0. Je raakt eigenlijk nooit uitgelezen of uitgekeken.

Web 2.0 stopt niet na 23 dingen. Maar de cursus gelukkig wel… want ik moet wel zeggen dat ik het ook  als een opluchting voel dat ik  na zoveel weken zwoegen alle dingen heb volbracht! De cursus kostte nogal wat tijd en energie. Dat is een ding wat zeker is.  Temeer omdat je daarbij ook een eigen weblog moet bijhouden. Maar dat maakt het wel extra leuk omdat je daarmee kunt oefenen en ervaringen kunt delen met anderen. 

Deze maanden heb ik niet alleen heel veel geleerd over web2.0 maar ook veel ideeën opgedaan over wat er allemaal nog op het gebied van bibliotheekwerk te doen valt. Ik heb het geluk dat ik nu vanuit mijn werk weer nieuwe groepen ‘23dingen’ cursisten begeleid. Daardoor blijf ik er vanzelf veel mee bezig en blijf ik leren. Door de cursisten te volgen ontdek je weer meer en ik vind het leuk als ik anderen ermee kan helpen of ze er doorheen kan slepen… 

Al met al vind ik de cursus leuk, leerzaam en nuttig en ik hoop dat er nog heel veel bibliotheken aan het 23-dingen traject gaan deelnemen. Hoe meer verbreid de kennis over web2.0 hoe groter de kans dat ook bibliotheek2.0 een succes. Daarnaast denk ik dat web2.0 cursussen ook heel goed door en/of ín bibliotheken gegeven zouden kunnen worden aan alle bibliotheekgebruikers. Daarmee kun je wat betekenen voor de educatieve en maatschappelijke functie van de bibliotheek en tegelijkertijd tools introduceren waarmee je de betrokkenheid van bibliotheekgebruikers bij hun bibliotheek en hun invloed op het beleid kunt vergroten.

Voor dit laatste onderwerp van de cursus heb ik het artikel ‘Into e new world of librarianship’  gelezen van Michael Stephens. Hieronder een vrije samenvatting van wat Stephens als de belangrijkste eigenschappen van een ‘bibliothecaris 2.0′ beschouwt.

DE BIBLIOTHECARIS 2.0:

• KIJKT VOOR DE GEBRUIKER UIT EN MAAKT DE BIBLIOTHEEK TRANSPARANT
  De bibliothecaris baseert beleidsvoorstellen voor produkten en diensten op de wensen en behoeften van de gebruiker. De gebruiker wordt zoveel mogelijk betrokken bij het ontwerpen van nieuwe ontwikkelprojecten. De bibliothecaris creëert een omgeving waarin plannen en besluiten in een open forum besproken worden en geeft respons op reacties.

 

• GRIJPT HET GEBRUIK VAN WEB2.0–TOOLS AAN
  De bibliothecaris herkent hoe nieuwe diensten uitgebreid en versterkt kunnen worden door het web en hoe nieuwe diensten gecreërd kunnen worden in een klimaat van samenwerking. De bibliothecaris gebruikt Instant messaging om gebruikers te ontmoeten in hun eigen online omgeving, om weblogs en wiki’s te bouwen als middelen om de missie van de bibliotheek te bevorderen en maakt gebruik van zogenaamde API’s om content uit verschillende bronnen te combineren en gezamenlijk te presenteren om op basis hiervan een nuttige website te bouwen. Bijvoorbeeld een mash-up van verschillende lokale bibliotheken. Of MySpace-profielen creëren en deelnemen aan levendige communities waar (potentiële) gebruikers online zijn.

 

• GEBRUIKT GEEN TECHNISCHE VERNIEUWING PUUR OMWILLE VAN DE TECHNIEK
  Nieuwe technologie dient pas geïmplementeerd te worden wanneer deze getoetst is aan de vraag: Komt deze op een nieuwe of verbeterde manier tegemoet aan de behoeften van de gebruiker? Creëert de technologie een zinvolle dienst om gebruikers bij elkaar te brengen op het gebied van die informatie en ervaringen waarnaar zij op zoek zijn?

 

• NEEMT GOEDE EN SNELLE BESLISSINGEN
  De bibliohecaris heeft oog voor de snel veranderende wereld en bibliotheekgebruikers ten gevolge van de vooruitgang van de technologie. In het bibliotheek 2.0 denken passen geen projectenplanningen die over een hele lange periode uitgesmeerd worden

 

• IS EEN TRENDSPOTTER
  Deze bibliothecaris is actief in het opsporen van nieuwe informatie en nieuws die de toekomstige dienstverlening van de bibliotheek zouden kunnen beïnvloeden.

 

• BEGRIJPT WAAR HET INHOUDELIJK OVER GAAT
  De bibliothecaris begrijpt dat de toekomst van bibliotheken te maken heeft met hoe gebruikers toegang krijgen tot content, hoe zij deze gebruiken en hoe zij zelf content creëren. Content is ook het participeren van de bibliothecaris in de communcatie tussen gebruikers. Gebruikers zullen hun eigen mash-ups gaan creëren, maar ook originele webtoepassingen blijven gebruiken en mengvormen van beide creëren. Het is de taak van de bibliotheek de  bibliotheekmiddelen daarvoor aan te bieden. De bibliothecaris moet de gebruiker helpen en ondersteunen om zijn/haar eigen koers te bepalen in de beschikbare informatiestroom.

En welke attitudes scoren nu het hoogst onder bibliothecarissen? Op het weblog van WoW!ter vond ik een verslagje van een onderzoek onder bibliothecarissen van de UB Groningen.

“Het meest populair was de stelling “Ik gooi oude werkwijzen overboord als er betere zijn, ook al leken die oude werkwijzen ooit fantastisch”, gevolgd door (ex aequo) “Ik zorg dat ik op de hoogte blijf van de informatiecultuur van onze gebruikers en probeer die kennis te vertalen naar bibliotheekdiensten”, “Ik werk actief mee aan de vooruitgang van mijn bibliotheek” en “Ik geniet van de opwinding en het plezier van positieve verandering en straal dat uit naar collega’s en gebruikers”.
Op een foto in Flickr staat de populariteit van de librarian 2.0 stellingen met post it memo’s weergegeven.

Het woord ’sociaal’ loopt als een rode draad door het hele 23Dingen verhaal. In feite hebben alle onderwerpen te maken met het delen van dingen met anderen: foto’s, boeken, hobbies, muziek, onderwerps-, vak- en beroepsinformatie en meer.

In dit één na laatste ding gaat het om welke SOCIALE aspecten BIBLIOTHEKEN aan de CATALOGUS (het hart van de collectie) toevoegen.

Ik heb 2 interessante toepassingen bekeken:

1. My Discoveries van ABL (Aquabrowser Library)
   My Discoveries sluit aan op AquaBrowser Library, de zoekmachine van de openbare bibliotheken. My Discoveries is de verzamelnaam voor alle functionaliteit waarmee iedereen zelf informatie kan toevoegen aan de beschrijvingen van de materialen van de bibliotheek. Je hoeft geen lid van de bibliotheek te zijn om MyDiscoveries te kunnen gebruiken. Iedereen kan het gebruiken. Wel moet je je de eerste keer aanmelden met een inlognaam en wachtwoord.
   My Discoveries biedt de mogelijkheid om lijsten aan te maken bijvoorbeeld een wensenlijst, een leeslijst aanmaken of een lijst met kwalitatief goede boeken over een bepaald onderwerp. Vervolgens kun je zelf aangeven of een lijst ‘publiek’ is of niet. Door deze optie aan te vinken wordt een lijst ook als zoekresultaat vindbaar, waardoor deze gedeeld wordt met alle andere gebruikers van de AquaBrowser.Om de werking van MyDiscoveries uit te proberen heb ik een account aangemaakt op de website van de openbare bibliotheek Amsterdam. Vervolgens kun je gaan zoeken in de catalogus en de zoekresutlaten met de link » Bewaren of taggen …opslaan en in een lijst opnemen die je zelf een naam kunt geven. Mijn ervaring is dat dit heel eenvoudig en prettig werkt. Een mooie, handige en gebruikersvriendelijke functionaliteit om zo eigen lijsten samen te stellen of via associaties met ‘tags’ (vrije trefwoorden) van anderen op andere titels te komen.

2. Worldcat van OCLC (Online Computer Library Center)
   Ook bij Worldcat is registratie gratis. Als je eenmaal een account hebt aangemaakt kun je net als bij My Discoveries boekenlijsten (en/of andere media) samenstellen en waarderingen en recensies toevoegen. Hier heb ik getest met het 23dingen account. Het speciale van worldcat is dat het toegang biedt tot de collecties en diensten van meer dan 10.000 bibliotheken over de hele wereld!
   Worldcat is naar mijn mening een erg waardevolle en gebruikersvriendelijke toepassing die nog verder gaat dan MyDiscoveries. Het mooie van Worldcat vind ik dat je bij elke gevonden titel ook meteen kunt zien in welke dichtstbijzijnde bibliotheek het medium aanwezig is (door je postcode op te geven), vervolgens kun je de volledige boekbeschrijving bekijken zoals deze is opgenomen in de catalogus van die bibliotheek. En wil je het boek eventueel kopen dan word je direct doorgelinkt naar amazon.com of bol.com.

Last.fm was een hele prettige ontdekking. Erg leuk deze site! Je kunt hier héél veel muziek opzoeken, (her)ontdekken en ook de muziekvoorkeur van anderen beluisteren en deze aan je eigen favorietenlijst toevoegen.  

Via de tab ‘Listen’ kun je direct muziek opzoeken én beluisteren. Je kunt zoeken op artiest, last.fm gebruikersnaam, tag (trefwoord) of .  Zoek je bijvoorbeeld op de tag ‘Nederlandstalig’ dan kun je luisteren naar alle muziek die door andere gebruikers getagd is met ‘Nederlandstalig’.  Zoek je op de artiestnaam Paul Brady dan krijg je de last.fm muziekzender met allerlei gelijksoortige muziek als van de Irish-folk zanger Paul Brady.

Via de tab ‘Music’ kun je naar allerlei muziek zoeken. Leuk is dat je al zoekende naar een band/artiest meteen een heleboel informatie krijgt: korte biografische informatie, een uitgebreide discografie (inclusief afbeeldingen van al die oude lp-hoezen), links naar YouTube opnames en lijsten met gelijksoortige bands/artiesten. 

Nadat ik een eigen account had aangemaakt ben ik begonnen met het verzamelen van muziek en deze toe te voegen aan mijn playlist. Dat ging wat moeizaam totdat ik uiteindelijk door had hoe het zat. Heb de hele tijd gedacht dat ik alleen de ‘full track’ nummers kon toevoegen. Van de meeste nummers die ik vond kon ik maar 30 seconden beluisteren… dus ik dacht dat die niet als volledig nummer beschikbaar waren…
Later ontdekte ik gelukkig dat je de nummers toch helemaal te horen krijgt als je eerst in totaal minimaal 15 nummers  hebt toegevoegd aan je playlist (van verschillende muzikanten!).
Het begin was dus even lastig maar toen ik dat eenmaal doorhad werd het een makkie.

Voor bibliotheken zou ik nog niet zo goed weten wat je hiermee zou kunnen doen, hoewel het misschien  wel leuk zou zijn zoiets aan je website en/of weblog te koppelen, bijvoorbeeld muziek rondom een bepaald thema in het kader van een project of evenement. 

In ieder geval zal ik hier nog vaak gebruik van maken! Om mooie nieuwe muziek te ontdekken of als ik tijdens het werk extra  arbeidsvitaminen nodig heb

Met een naar mijn berichtje over LibraryThing…!

Het ’sociaal’ netwerken heeft ook weer een nieuwe wereld voor mij geopend. Wat valt er enorm veel op dat gebied te verkennen!

Interessant zijn natuurlijk de op bibliotheekwerk georiënteerde netwerken. Ik was al lid van bibliotheek 20.ning. Daar is nu bijgekomen het sociale netwerk van 23dingen: 23dingen.ning.com en bibliotheek20happe.ning.com/.

Het blijft allemaal nog experimenteren en aan actief deelnemen kom ik nog niet echt toe maar duidelijk is hoe gemakkelijk het is informatie uit te wisselen en anderen op het vakgebied te ontmoeten. En wat me vooral opvalt is dat er veel enthousiaste collega’s zijn die zich heel actief met de wereld van bibliotheek2.0 bezighouden!

De moeite waard (én leuk) om met deze ondekkingsreis verder te gaan!

 

Ding 19 gaat over sociale netwerken (’social networkingsites’).
Een chronologisch overzicht van de verschillende type sites:

• Nieuwsgroepen en forums
  Het begin van het internet-tijdperk betekende vooral de opkomst van nieuwsgroepen en forums. Dit waren over het algemeen onderwerpsgerichte sociale netwerken.
  Overzichten daarvan zijn bijvoorbeeld te vinden op:
  google discussiegroepen en forumplein

 

• Profielensites
  Vanaf midden jaren ’90 kwamen daar de zogenaamde profielensites bij. Deze sites richten zich niet op een specifiek onderwerp maar hebben als overeenkomst dat zij ruimte bieden om een persoonlijk profiel te maken op het gebied van hobby’s, interesses, vrienden, etc. In feite alles wat je over jezelf kwijt wilt.Voorbeelden van profielensites zijn:
  
  - Orkut
  Orkut is gekoppeld aan google. Heb je een google-account dan kun je je met je gmail-adres en wachtwoord direct aanmelden.
  
  
  -Friendster
  Deze wereldwijde profielensite bevat meer dan 70 miljoen profielen…
  
  De bekendste vriendensites op dit moment:

  - Hyves (populair bij scholieren)
  
  - MySpace
  
  - Facebook
  

  In opkomst zijn de zakelijke netwerken waarbij beroepsgenoten elkaar vriendschappelijk opzoeken:

  -LinkedIn
  

  Specifiek bibliotheekgerichte vriendensites zijn:

  - 23 Dingen Ning: het sociale netwerk voor deelnemers (en niet-deelnemers) aan 23 Dingen.
  - Bibliotheek20 Ning: de plek waar toekomstgerichte bibliotheekmensen bij elkaar komen. Al meer dan 900 leden!

• Sociale netwerken rondom gemeenschappelijke interesses
  Zoals ooit begonnen met nieuwsgroepen en forums zijn sociale netwerken rondom een gemeenschappelijke interesse nog altijd erg populair.

Voorbeelden hiervan zijn:

- Flickr (foto’s)
- YouTube (video)
- LibraryThing (boeken)
- Schoolbank (vind oud klasgenoten)

Alweer een nieuw ding: library thing.
Via deze site kun je een online bibliotheek aanleggen van boeken die je thuis in de kast hebt staan (al dan niet gelezen…) of van boeken die je niet in de kast hebt staan maar wél hebt gelezen.

Maar waarom zou ik dat willen?
Het is leuk om er even mee bezig te zijn, een account aan te maken, titels toe te voegen, eventueel nog een boekomslag te uploaden (als die er nog niet is), kijken welke (Nederlandstalige) groepen er zijn en te zien welke informatie je er allemaal kunt vinden (statistieken, discussies, beoordelingen, reacties, etc. ).  

Maar op de vraag waarom ik nou mijn eigen boekenverzameling online zou willen opslaan en delen kan ik geen zinnig antwoord bedenken. Wat heeft een ander daaraan?

En verder vraag me ook af wat zou ik dan willen inventariseren.  ’Alle’ boeken die in m’n eigen boekenkast staan of  ’alles’ wat ik heb gelezen…? Waarom zou ik eigenlijk voor de zoveelste keer weer datzelfde boek toevoegen dat ‘iedereen’ al op de (online) boekenplank heeft staan?

Ik zie me daar op deze manier nog nou niet zo gauw aan beginnen… Leuk (als je tijd over hebt) maar het nut ervan zie ik niet zo.

Vooralsnog staan er dus niet meer dan 10 boeken op mijn online boekenplank!

Al surfend is het niet moeilijk om steeds web 2.0 sites te vinden, maar het gros is wel Engelstalig.
In de hoop ook meer Nederlandstalige web2.0 sites te vinden, liefst handige overzichten, ga ik googlen op de woorden ’web2.0′, ‘bibliotheken’ en ‘gratis’…  Tot mijn verbazing krijg ik als bovenste treffer in de resultaatlijst (van maar liefst 2.810 pagina’s) een berichtje op mijn eigen weblog! Niet dat ik daarmee nou dat gewenste overzicht te pakken heb, maar grappig is het wel! Met het taggen gaat het goed!

Ik vond een handig overzicht van vergelijkingssites voor web2.0 op: http://www.frankwatching.com/archive/2007/02/19/beste-vergelijkingssites-voor-web-20-tools/ Hier kun je het aanbod van bijvoorbeeld wiki sites, weblogs etc. met elkaar vergelijken.

Ik heb ook nog een paar web2.0 sites wat uitvoeriger bekeken, o.a. www.datumprikker.nl./ Zou wel eens handig kunnen zijn als je met een groep mensen iets af wilt spreken en niet de hele tijd over en weer wilt mailen.

Wat ik me wel steeds meer afvraag is hoe je al die web2.0 toepassingen nou het beste in de praktijk van je werk kunt inpassen. Er is zo’n groot aanbod en hoe kom je nou steeds tot de beste keuze voor een specifiek doel. Het is natuurlijk leuk dat er zoveel mogelijkheden en verschillende tools zijn, maar in de praktijk vraag je nogal wat van mensen om zich al die toepassingen eigen te maken. Iemand zal het voortouw moeten nemen om een (project)groep van met elkaar werkende mensen zo ver te krijgen dat zij bereid zijn met een nieuwe manier van (samen)werken te experimenteren . Je zult met z’n allen doordrongen moeten zijn van het nut van zo’n toepassing  om een gezamenlijk doel te bereiken en dat met z’n allen moeten delen.

Moeilijkheid in het leerproces is ook telkens opnieuw dat iedere web2.0 site zijn eigen functionaliteiten, architectuur en interface heeft wat het niet makkelijker maakt je snel even een toepassing eigen te maken. Het kost tijd! En dan nog de vraag: hoe krijg je mensen enthousiast en/of zover dat ze hun eventuele weerstand tegen al deze nieuwe ontwikkelingen overwinnen en daadwerkelijk tijd zullen investeren in het leerproces en het toe gaan passen in de praktijk. Het zal nog wel een tijd duren denk ik voordat dat in de bibliotheekwereld helemaal ingeburgerd zal zijn…
maar met  toepassingen als bijvoorbeeld RSS-feeds zou het wel eens snel kunnen gaan.

Nog een paar interessante links:

• http://www.bright.nl/06-web-2-0-software-wordt-sociaal artikel
• http://www.ictopschool.net/onderzoek/files/ICTOSFile.2007-12-20.0512/file/  een onderzoeksrapport over ervaringen met web2.0 bij ROC’s 

Hieronder een mooie diapresentatie over Bibliotheek 2.0 ‘vers van de pers’ toegevoegd op SlideShare.net door WoWter. Door de ‘embedded code’ te copiëren  die vermeld staat op slideshare.net kun je deze invoegen in de broncode (html-view) van dit bericht. Als je de diaserie in slideshare.net zelf opent kun je deze ook ‘full view’ bekijken.

Slideshare is een web2.0 toepassing waarmee je kunt zoeken naar diapresentaties en deze met anderen kunt delen. Je kunt hier over allerlei onderwerpen (bijvoorbeeld landen,  vakantiebestemmingen) mooie diapresentaties vinden.